-
- Ocak Ayı 2024’ten sonra yüzde 70’lik fark! Meclis düzenlemesi yolda: En düşük emekli maaşı 10 bin lirayı aşacak Detaylar haberin devamındadır..
-
- Ocak Ayı Ayı Ayı Ayı 2024 ile birlikte SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı emekli maaşı artacak. Enflasyon rakamları ile biçim alacak emekli zammı amacıyla bir de refah payının eklenmesi gündemde. Merkez Bankası’nın enflasyon tahminini yüzde 68.01 olarak güncellemesi ile eş güdümlü emekli maaşı zammı hesabı değişti. Peki en düşük emekli maaşı ne kadar olacak? Zammın kök aylık üstünden mi yoksa kademeli bir artış mı uygulanacağı önümüzdeki zamanlarda netleşecek. Daha sonra ise Meclis düzenlemesi yapılacak. Milyonlarca vatandaşı ilgilendiren Ocak Ayı Ayı Ayı Ayı zammında Merkez Bankası’nın enflasyon açıklamasının ardındannda yapılacak zam oranları değişti. Ücretli, kendi hesabına çalışıp emekli olanların aylıkları 2023 senesi Ocak Ayı Ayı Ayı Ayı ve Temmuz ayında evvelceki 6 aylık enflasyon gerçekleşmelerine göre artırılacak. Memur emekli aylıkları ise toplu sözleşme hükümlerine göre Ocak Ayı Ayı Ayı Ayı ayında yüzde 15, Temmuz ayında yüzde 10 seviyesinda artırılarak, enflasyon farkları ilaveten ek edilecek. Buna göre SSK, Bağ-Kur emekli aylığında 6 aylık enflasyon beklentisi yüzde 40.28’e, memur ve emeklisinde de yüzde 49.27’e çıktı. Bu tabloya göre, SSK, Bağ-Kur emeklisi yüzde 40.28 zammı garantilerken refah payıyla eş güdümlü yükselişin yüzde 50’yi geçmesi bekleniyor. Sabah’ın haberine göre, emekli aylığı hesabı sigortalının çalıştığı süre, prim ödeme gün adedina göre brüt kazancı üstünden belirleniyor. Prim gün adedi, sigortalılık zamanı arttıkça aylık da artar. 2000’den evvelce emekli olan SSK’lıların aylıkları katsayı, aylık bağlama seviyesi, gösterge rakamı kullanılarak hesaplanıyor. 2000-2008 arasındakilerin aylıklarında güncelleme katadedi, aylık bağlama seviyesi öneme alınırken, 2008 ardından emekli olanlarda ise aylık kazancın ortalaması, bağlanma seviyesiyla çarpılıyor. Milyonları ilgilendiren zam, refah payı, aylık hesabında merak edilen birtakım soruların yanıtları şöyle: İŞTE OCAK AYINDAKİ EN DÜŞÜK EMEKLİ AYLIĞI 1- Emekli aylıklarında enflasyon farkı nasıl hesaplanıyor? Emekli ve memur maaş, aylık zammı Ocak Ayı Ayı Ayı Ayı-Temmuz aylarında 6 aylık enflasyon farkı seviyesine göre belirleniyor. Ocak Ayı Ayı Ayı Ayı ayında Aralık ayı enflasyon rakamlarının açıklanmasıyla eş güdümlü Haziran ayına göre 6 ayda yaşanan enflasyon yükselişina göre hesap yapılıyor; Enflasyon farkı=maaş/ücretlerdeki artış seviyesi-enflasyon seviyesi neticesinde (-) negatif, enflasyon farkı=enflasyon seviyesi-maaş/ücretlerdeki artış neticesinde (+) çıkması pozitif sayı olması durumunda maaş, ücretlere “enflasyon farkı” olarak ek yapılıyor. 2023 senesi enflasyon tahmini yüzde 68.01 revize edilirken TÜFE’nin 1895,91 civarına artması bekleniyor. Bu durumda, 2023 senesi ikinci 6 aylık (Temmuz-Aralık) TÜFE seviyesinın 1.68/1.1977=1,402688) yüzde 40.27 olması bekleniyor. 2- SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı emeklileri ve memurlar ne kadar zam alacak? SSK, Bağ-Kur emeklileri yüzde 40.27 zammı cebine koyarken refah payı ya da oransal artışla senebaşında yapılacak zam yüzde 50’yi geçecek. Memur ve memur emeklileri amacıyla 3 aylık enflasyon farkı yüzde 31.33 olurken, yüzde 15 sözleşme zammıyla eş güdümlü artış yüzde 52’yi geçecek. 3- 7500 lira olan en düşük emekli maaşı ne kadar olacak? Bu senenin başında yüzde 114’ün üstünde artışla 3500 liradan 7500 liraya çıkan en düşük emekli aylığının 10 bin lirayı geçmesi bekleniyor. Bugün itibariyle aşağı yukarı 6 milyon emekli 7500 lira alırken mühim bölümünün kök aylığı bu tutarın altında bulunuyor. En düşük emekli aylığında artış amacıyla Meclis düzenlemesi gerekiyor. Kök aylık üstünden mi yoksa kademeli bir artış mı uygulanacağı önümüzdeki zamanlarda netleşecek. Yılbaşında emekli olacaklar aylıklarını yüzde 68.01 enflasyon ve 1.35’lik büyüme farkıyla eş güdümlü aşağı yukarı yüzde 70 artışla alacak. 4- Emekli aylığı hesaplanırken neler öneme alınıyor? Emekli aylığı hesaplama yöntemi, sigortalının çalıştığı süre, prim ödeme gün adedina göre belirlenir. Hesap yapılırken ilk evvelce aylık brüt kazanç belirlenir. Brüt kazancı, Sosyal Emniyet Kurumu’na bildirilen ücretlerin toplamına eşittir. Sonrasında prime temel kazanç belirlenir. Hesap yapılırken prim ödeme gün adedi öneme alınır. Hesap yapılırken prim ödeme gün adedi, sigorta zamanı arttıkça aylık da yükselir. 5- Emekli aylık hesabı sigorta kolları ve senelere göre değişir mi? Aylık hesabında 2000 evveli, 2000-2008 ve 2008 ardından olmak üzere 3 devre temel alınır. Bu tarihlerde oluşturulan meşru değişiklik nedeniyle hesaplamada farlılık gösteriyor. SSK’lılarda aylık hesabında kat sayı, aylık bağlama seviyesi ve gösterge rakamı kullanılıyor. 2018 senesinde emekli olacak çalışan amacıyla temel alıncak değerler 2017 senesine ait olacaktır. Emekli olacağı senedan bir evvelceki seneye ait değerler öneme alınarak. Gösterge rakamının hesaplanması amacıyla bireyin senelik ortalama kazancı hesaplanır. Çalışanın son 10 senelik kazancı değerlendirilir. Yıllık ortalama kazanç hesaplanır. Burada bulan değer gösterge tablosu ile karşılaştırılarak en yakın değer, gösterge rakamı olarak kabul edilir. Hesaplamadaki katsayı amacıyla değer 12000 olarak belirlenirken, aylık bağlama seviyesi da yüzde 60 kabul ediliyor. Buna göre, 2000 senesinden evvelce emekli olan SSK’lılar emekli aylığının hesaplanmasında (Gösterge rakamı X Aylık bağlama seviyesi X Katsayı=4A (SSK) emekli aylığı) formülü öneme alınır. 6- 2000-2008 ve ardındannda emekli olan SSK’lıların aylıkları nasıl hesaplanıyor? Bu devrede emekli olanlarda 2000 sene evvel bulunduğu gibi gösterge rakamı yerine güncelleme katadedi kullanılıyor. Bu tarihlerde emekli olanların aylıkları (güncelleme katadedi X Aylık Bağlama Oranı=4A) şeklinde hesaplanıyor. 2008’den sonra oluşturulan hesaplamada ise SGK kaydı bulanların aylıkları (Aylık Kazancın Ortalaması X Bağlama Oranı=4A) formülüyle hesaplanıyor. 7- Memur emekli aylığı hesaplamasında neler öneme alınıyor? Memur emekli aylığı hesaplanırken, 657 sasenesi yasanın 43. Maddesindeki gösterge rakamı, her sene güncellenen memur maaş katadedi, taban aylığı, kıdem aylığı, unvanına göre 5434 sasenesi yasanın 70. Maddesindeki oran, özel hizmet tazminatı, varsa makam, vazife, temsil tazminatları, hizmet zamanı öneme alınıyor. 2008’den sonra vazife başlayanlarda (Ortalama Aylık KazançX Aylık Bağlama Oranı=Emekli Aylığı) formülü uygulanıyor. 8- EYT kapsamında emekli olanların aylık hesabı değişik mı? EYT kapsamında emekli olanlar SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı emekli aylıklarının hesaplanması sigorta koluna göre değişiklik gösteriyor. SSK’lılar amacıyla 3 ayrı devre öneme alırken, Bağ-Kur kapsamında olanlarda değişiklik gösteriyor. 9- Bağ-Kur emekli aylığı hesabı nasıl yapılıyor? SSK’lılar gibi üç ayrı devre öneme alınarak yapılıyor. Buna göre 2000 senesi evveli, 2000-2008 ve ardından devresi sigorta kaydı olanlar bireylerin aylık hesaplaması değişik usullere göre yapılıyor. 2000’den evvelce 4B sigorta kaydı olanların emekli aylığı 1 tam sene prim ödemesi gerçekleştiyse primin yüzde 70’i aylık olarak bağlanıyor. 2000 evveli (Ağırlıklı ortalama X aylık Bağlama Oranı=4B) formülüyle emekli aylığı bulunuyor. 2000-2008 arasında prim gün adedinin toplam prim gün adedina bölünmesiyle çoğunluklu ortalama bulunuyor. 2008 ardından da çoğunluklu ortalama ile aylık bağlama seviyesi çarpılarak bağlanacak aylık hesaplanıyor. (Ağırlıklı ortalama, büyüme sürati ve TÜFE ortalaması ile bulunuyor) 10- Malulen emekli aylığı hesabı başka sigorta kollarından değişik mı? Malulen emekli aylığı, ödenen prim gün adediyla eş güdümlü temel kazanç, emekli olunacak sigorta kolu, sigortalılık zamanı ve malullük seviyesine göre hesaplanıyor. Ödenen prim günü arttıkça malulen emekli aylığı da artar. Prim gün adedinin 90 binden az olup olmadığına ilgi edilmeli. Gün yasının bu sayıdan az olması durumunda ortalama hesapta 90 bin gün baz alınır. Gün adedinin bundan çok olması durumunda temel toplam gün adedi değerlendirilerek malulen emekli aylığı hesaplanır. Malullük seviyesi düşükse aylık da buna göre az, yüksekse aylık da yüksek olacaktır.